Huffington Post: Việt Nam nhiều lợi thế sau lệnh dỡ bỏ cấm vận

Thứ ba, 24/05/2016, 07:53 (GMT+7)

(An Ninh - Quốc Phòng) - Mỹ tuyên bố chấm dứt lệnh cấm vận bán vũ khí sát thương cho Việt Nam vào ngày 23/04, đánh dấu một bước tiến lịch sử khép lại quá khứ thù hằn của hai nước, đồng thời làm bật lên mối quan tâm chung của hai bên về sức mạnh quân sự ngày càng hung hăng của Trung Quốc.

Động thái này được đưa ra trong chuyến thăm đầu tiên của Tổng thống Barack Obama đến thủ đô Hà Nội, được nước chủ nhà chào đón ông mô tả như sự xuất hiện của một “mùa xuân ấm áp” và mở một chương mới trong quan hệ giữa hai nước từng có chiến tranh cách đây bốn thập kỷ.

Obama là vị tổng thống Mỹ thứ ba đến thăm Việt Nam kể từ khi quan hệ ngoại giao đã được khôi phục vào năm 1995, đã thực hiện một chiến lược ‘tái cân bằng’ hướng tới Châu Á như một vấn đề cốt lõi trong chính sách đối ngoại của mình.

Tổng thống Mỹ Barack Obama và Chủ tịch nước Trần Đại Quang trong cuộc họp báo chung

Tổng thống Mỹ Barack Obama và Chủ tịch nước Trần Đại Quang trong cuộc họp báo chung

Việt Nam, nước láng giềng của Trung Quốc, là một phần quan trọng trong chiến lược của Mỹ trong bối cảnh lo ngại về những tuyên bố chủ quyền ngang ngược Trung Quốc đến 80% Biển Đông.

Quyết định dỡ bỏ lệnh cấm buôn bán vũ khí cũng gây ra cuộc tranh luận dữ dội trong chính quyền Mỹ, với lập luận rằng Việt Nam chưa làm đủ để cải thiện hồ sơ nhân quyền của mình và Chính phủ Mỹ sẽ mất lợi thế để yêu cầu cải cách.

Phát biểu tại một cuộc họp báo chung với Chủ tịch nước Trần Đại Quang, ông Obama nhấn mạnh rằng các tranh chấp ở Biển Đông nên được giải quyết một cách hòa bình và không dựa trên “quyền lực và sức mạnh” của bên mạnh hơn. Ông cũng nhấn mạnh động thái dỡ bỏ lệnh cấm vận vũ khí không liên quan đến Trung Quốc.

“Quyết định dỡ bỏ lệnh cấm không liên quan đến Trung Quốc hay bất cứ những cân nhắc khác. Nó được dựa trên mong muốn của chúng tôi để hoàn thành quá trình hướng tới bình thường hóa quan hệ với Việt Nam.” – Obama cho biết.

Lợi thế sau khi gỡ bỏ câm vận vũ khí

Mặc dù hai nước Trung Quốc và Việt Nam đã thiết lập quan hệ hữu nghị từ rất lâu, nhưng hành động của Trung Quốc trên Biển Đông đã buộc Việt Nam phải xác định lại chiến lược quốc phòng của mình.

Các nhà phân tích an ninh và tùy viên quân sự khu vực dự đoán danh sách thiết bị mong muốn đầu tiên của Việt Nam sẽ là radar giám sát tiên tiến, công nghệ truyền thông và tình báo, cho phép họ phủ sóng tốt hơn trên các vùng biển Biển Đông cũng như cải thiện sự phối hợp của các lực lượng.

Nụ cười của Nguyên thủ hai nước cho thấy mối quan hệ Việt - Mỹ sẽ ngày càng nồng thắm, đi vào chiều sâu

Nụ cười của Nguyên thủ hai nước cho thấy mối quan hệ Việt – Mỹ sẽ ngày càng nồng thắm, đi vào chiều sâu

Chính phủ Mỹ đã cho phép Việt Nam mua các thiết bị quốc phòng hàng hải từ năm 2014. Các nhà chiến lược quân sự Việt Nam được dự đoán sẽ quan tâm đến việc mua máy bay, radar, tàu tuần tra ven biển và thậm chí là máy bay do thám P-3 Orion từ Mỹ.

Carl Thayer, một chuyên gia về quân sự Việt Nam tại Học viện Quốc phòng Úc, cho biết: “Chi phí mua vũ khí của Mỹ vẫn là một vấn đề cho Việt Nam, sẽ đẩy nước này về phía các nhà cung cấp truyền thống cho tên lửa và máy bay, đặc biệt là Nga – quốc gia bảo trợ an ninh dài hạn của Việt Nam. Mặt khác, việc dỡ bỏ lệnh cấm vận cũng sẽ tạo cơ hội cho cho Việt Nam có được hợp đồng vũ khí cạnh tranh trong tương lai với những nhà cung cấp này.”

Trung Quốc coi hỗ trợ của Mỹ cho Việt Nam và Philippines là sự can thiệp và nỗ lực để thiết lập quyền bá chủ trong khu vực. Tuy nhiên, Mỹ vẫn khẳng định ưu tiên của mình là đảm bảo tự do hàng hải và các tuyến bay.

Bộ Ngoại giao Trung Quốc “bày tỏ” hy vọng sự phát triển trong quan hệ giữa Mỹ và Việt Nam sẽ có lợi cho hòa bình và ổn định khu vực.

Trung Quốc là nguồn nhập khẩu và đối tác thương mại lớn nhất của Việt Nam. Nhưng hoạt động thương mại giữa Việt Nam và Mỹ đã tăng lên gấp 10 lần trong vòng hai thập kỷ qua, đạt khoảng 45 tỷ USD. Việt Nam hiện là nước xuất khẩu lớn nhất Đông Nam Á đến Mỹ.

Trong chuyến thăm đến thành phố Hồ Chí Minh, ông Obama gặp gỡ các nhà doanh nghiệp và bày tỏ sự ủng hộ của mình với thỏa thuận thương mại xuyên Thái Bình Dương (TTP).

Obama cho biết tại cuộc họp báo, ông tin Hiệp định thương mại này sẽ được các nhà lập pháp Mỹ thông qua, mặc dù nước ông đang trong năm bầu cử. Ông cũng cho biết chưa một lý do nào có thể thuyết phục được ông rằng “thỏa thuận này sẽ làm tổn hại đến hoạt động kinh doanh của Mỹ”.

Lục Lam (dịch từ Huffington Post)

Bài viết, video, hình ảnh đóng góp cho chuyên mục vui lòng gửi về [email protected]